3 Aralık Dünya Engelliler Günü, bir kutlama günü değil; sosyal, ekonomik ve kültürel yaşamın her alanında engelli bireylerin karşılaştığı yapısal sorunları görünür kılmak ve çözüm üretmek için bir farkındalık günüdür. Bu doğrultuda, özellikle fiziki erişilebilirlik, dijital erişilebilirlik ve bilgiye erişim konularında ülkemizde hâlâ önemli eksikliklerin bulunduğu açıktır.

Görme engelli bireylerin eğitim ve istihdam hakkına eşit koşullarda erişememesi, diğer bireylerle aynı fırsatlar içinde rekabet edememesi yalnızca bireysel bir sorun değil, toplumsal bir eşitsizlik sorunudur. Hak temelli yaklaşımın gereği olarak, engelli bireyler yardım veya lütuf bekleyen kişiler değil, kendi haklarının öznesi olan bireylerdir. Buna rağmen, karar alıcıların hâlen hakları bir “lütuf” gibi sunması, eşit yurttaşlık anlayışıyla bağdaşmamaktadır.

Her ilde valiliklerin koordinasyonunda kapsamlı erişilebilirlik eylem planlarının hazırlanması ve bu planların gecikmeden hayata geçirilmesi zorunludur. Kamusal alanlarda, dijital platformlarda, eğitim kurumlarında ve iş dünyasında erişilebilirliğin sağlanması bir tercih değil, bir yükümlülüktür. Bu yükümlülük yerine getirilmediği sürece engelli bireylerin topluma tam ve etkin katılımı mümkün olmayacaktır.

3 Aralık vesilesiyle bir kez daha hatırlatıyoruz: Engelli bireylerin karşılaştığı sorunlar, bireysel eksikliklerden değil, erişilemeyen fiziksel çevrelerden, yetersiz düzenlemelerden ve eşitlikçi olmayan politikalardan kaynaklanmaktadır. Bu nedenle, çözüm; hak temelli politikaların güçlendirilmesi, kapsayıcı uygulamaların yaygınlaştırılması ve engelli bireylerin karar süreçlerine aktif katılımının sağlanmasıdır.

Toplumsal yaşamın her alanında eşitlik ve adaletin tesis edildiği, herkes için erişilebilir bir Türkiye mümkün ve gereklidir. Bu farkındalık gününün, sorunları görmezden gelmek yerine çözüm üretme iradesini güçlendirmesini diliyoruz.